Blog Details

🎯 Odaklanamıyor mu, Aşırı mı Odaklanıyor?

🧠 (DEHB)’de Hiperfokus Gerçeği

“Hiç ders çalışamıyor.”
“5 dakika masada oturamıyor.”

Ama aynı çocuk:
🎮 Saatlerce oyun oynayabiliyor.
🧩 Sevdiği bir işle uzun süre meşgul olabiliyor.
📱 Telefona kilitlenebiliyor.

Bu durumda ebeveynin aklı karışıyor:
👉 “Odaklanamıyor mu, yoksa işine gelince mi odaklanıyor?”

İşte burada devreye hiperfokus girer.

🔎 Hiperfokus Nedir?

Hiperfokus, kişinin ilgisini çeken bir aktiviteye
yoğun ve uzun süreli şekilde kilitlenmesi durumudur.

DEHB’de sorun odaklanamamak değil;
🎛️ odak kontrolünü yönetememektir.

Yani çocuk:

  • İlgisiz göreve başlayamaz
  • Sıkıcı görevde dikkati sürdüremez
  • Ama ilgi çekici bir etkinlikte zaman algısını kaybedebilir

Sorun dikkat eksikliği değil,
dikkat düzenleme zorluğudur.

🧠 Beyin Neden Böyle Çalışıyor?

DEHB’de beyin, ödül ve motivasyon sistemine daha duyarlıdır.

İlgi + heyecan + anlık geri bildirim varsa →
dikkat kilitlenir.

Monoton + gecikmiş ödül varsa →
dikkat dağılır.

Bu nedenle:

  • Matematik ödevi zor gelir
  • Ama strateji oyunu saatlerce sürebilir

Bu bir çelişki değil, nörolojik bir örüntüdür.

👦📚 Örnek Olay

11 yaşındaki Kerem, ödev başında 10 dakikada sıkılıyor.
Ama bilgisayar oyunu oynarken 2 saatin geçtiğini fark etmiyor.

Aile şöyle düşünüyor:
“Demek ki isteyince odaklanabiliyor.”

Ancak incelendiğinde:

  • Oyun anlık ödül veriyor.
  • Sürekli geri bildirim var.
  • Zorluk seviyesi kademeli artıyor.
  • Görsel ve işitsel uyaran yüksek.

Ödevde ise:

  • Başlangıç zor
  • Sonuç gecikmeli
  • Geri bildirim az
  • Yapı net değil

Yeni sistem kuruluyor:

  • Ödev 20 dakikalık bloklara bölünüyor
  • Süre tutuluyor
  • Her blok sonunda kısa mola veriliyor
  • Küçük hedefler belirleniyor

Kerem’in başlama süresi kısalıyor.

Kerem tembel değildi.
⚙️ Dikkatini yönlendirecek sistem yoktu.

⚠️ Hiperfokusun Riskleri

  • Zamanı fark etmeme
  • Yemek / tuvalet ihtiyacını erteleme
  • Görev geçişinde zorlanma
  • “Bırak” denildiğinde öfke patlaması

Çünkü hiperfokustan çıkmak,
başlamak kadar zordur.

🛠️ Evde Ne Yapılabilir?

  • ⏱️ Zamanlayıcı kullanın
  • 🔔 Geçiş uyarısı verin (“5 dakika sonra kapatıyoruz”)
  • 🎯 Küçük ve net hedefler koyun
  • 📋 Görevleri görselleştirin
  • 🔄 İlgi alanını ödül değil, yapı içinde araç olarak kullanın

En önemli soru şu olmalı:
“Bu görevi beyin için daha yönetilebilir hale nasıl getiririm?”

🌱 Sonuç

DEHB’de mesele odaklanamamak değil,
odak kontrolünü ayarlayamamaktır.

Çocuk sevdiği şeye kilitlenebilir,
sevmediği şeyden kopabilir.

Bu bir karakter meselesi değil,
nörolojik düzenleme farklılığıdır.

📍 Biz de Ayşe İmamoğlu Kişisel Gelişim Merkezi’nde hiperfokusu bastırmaya değil, yönetmeye odaklanıyoruz. Çünkü doğru yapı kurulduğunda dikkat bir sorun değil, güçlü bir potansiyel haline gelir.

Unutmayın:
DEHB’de dikkat yok değildir.
🎯 Dikkat yön bulmaya ihtiyaç duyar.

Comments are closed

Bize Yazın!